Yükleniyor…
image

2026 ÖTV Muafiyetli Araç Alımı: Yeni Şartlar, Güncel Limit ve Son Düzenlemeler

Engelli bireylerin araç alımında yararlanabildiği Özel Tüketim Vergisi avantajı, 2026 yılında önemli değişikliklerle uygulanmaya devam ediyor. Kamuoyunda genellikle “ÖTV muafiyeti” olarak bilinse de mevzuattaki doğru ifade ÖTV istisnasıdır.

2026 yılında araç fiyat limitinin değişmesinin yanı sıra, son yıllarda yürürlüğe giren en az %40 yerli katkı şartı, yeni araç alma süresinin 10 yıla çıkarılması ve özellikle Nisan 2026’da yapılan önemli değişiklik nedeniyle eski tarihli internet içeriklerinin önemli bir bölümü artık güncelliğini kaybetmiş durumda.

Bu yazıda 2026 yılı itibarıyla kimlerin ÖTV istisnalı araç alabileceğini, engel oranı şartlarını, 2026 araç limitini, hangi araçların alınabileceğini, araçları kimlerin kullanabileceğini, satış ve 10 yıllık yeniden araç alma süresini, MTV uygulamasını ve 2026 yılında yapılan son değişiklikleri ayrıntılı biçimde ele alacağız.

2026 ÖTV Muafiyetli Araç Üst Limiti Ne Kadar?

2026 yılında 87.03 tarife pozisyonunda bulunan binek otomobil ve benzeri araçlarda uygulanacak ÖTV istisnası üst sınırı 2.873.900 TL olarak uygulanmaktadır.

Bu tutar aracın yalnızca çıplak veya ÖTV’siz fiyatı değildir. Mevzuatta hesaplanması gereken ÖTV ve diğer vergiler dahil toplam bedel esas alınmaktadır.

Dolayısıyla ÖTV istisnasından yararlanılacak binek aracın mevzuatta esas alınan vergiler dahil bedelinin 2.873.900 TL sınırını aşmaması gerekir. Gelir İdaresi Başkanlığı da 2026 yılı için bu tutarı 2.873.900 TL olarak açıklamaktadır.

2026'da ÖTV İstisnasının Temel Şartları

2026 yılı itibarıyla sistem kabaca üç farklı hak sahibi grubuna ayrılabilir:

Durum Temel şart
Engel oranı %90 ve üzeri Engel türüne bakılmaksızın belirlenen şartlarla istisnadan yararlanılabilir
%90'ın altında olup aracı kendisi kullanabilecek engelli Engel nedeniyle hareket ettirici özel tertibat gerekliliğinin rapor ve sürücü belgesiyle uyumlu olması gerekir
Ortopedik engeli %40 ve üzeri olup bu nedenle sürücü belgesi alamayan kişi 17 Nisan 2026'dan itibaren getirilen yeni düzenleme kapsamında istisnadan yararlanabilir

Burada sık yapılan önemli bir hata vardır: “%40 engelli raporu olan herkes ÖTV’siz araç alabilir” şeklinde genel bir kural bulunmamaktadır.

Özellikle %90'ın altındaki engelliler açısından engelin niteliği, aracın nasıl kullanılacağı, özel tertibat gerekip gerekmediği ve sağlık kurulu raporundaki değerlendirmeler belirleyicidir.

Engel Oranı %90 ve Üzeri Olanlar Nasıl Araç Alabilir?

Engellilik oranı %90 veya daha fazla olan yetişkinler, engelin ortopedik olup olmadığına bakılmaksızın ÖTV istisnasından yararlanabilir.

Örneğin ağır nörolojik hastalıklar, ileri düzey zihinsel engellilik, kanser, kalp hastalıkları, görme kaybı veya birden fazla hastalığın birleşimi sonucunda toplam engel oranı %90 ve üzerine çıkmış olabilir.

Bu gruptaki kişinin aracı bizzat kullanabilmesi şart değildir. Ayrıca standart uygulamada aracın engelli kişinin kullanımı için hareket ettirici özel tertibatlı olması da aranmaz.

18 Yaş Altındaki Engelli Çocuklar İçin Durum Nedir?

18 yaşından küçük çocuklarda yetişkin engelli sağlık kurulu raporu yerine Çocuklar İçin Özel Gereksinim Raporu (ÇÖZGER) kullanılmaktadır.

ÇÖZGER'de “Özel Koşul Gereksinimi Vardır (ÖKGV)” ibaresi bulunan çocuklar ÖTV istisnasından yararlanabilir.

Dolayısıyla çocuklarda yalnızca bir yüzde oranına bakmak doğru değildir. ÇÖZGER'deki özel gereksinim değerlendirmesi esas alınır.

Araç çocuk adına tescil edilir ve işlemler çocuğun yasal temsilcisi tarafından yürütülür.

%90'ın Altında Engelli Olanlar ÖTV'siz Araç Alabilir mi?

Evet. Ancak burada sadece engel oranının %40, %50 veya %80 olması yeterli değildir.

Aracı engelli kişinin kendisi kullanacaksa, engel durumunun aracın hareket ettirici aksamında özel tertibat kullanılmasını gerektirecek nitelikte olması gerekir.

Özellikle debriyaj, fren, gaz pedalı veya vites sisteminde engel durumuna uygun düzenlemelerin gerekmesi söz konusu olabilir.

20 Şubat 2019'dan sonra düzenlenen raporlarda, uygulama açısından sağlık kurulu raporunda kişinin yalnızca engeline uygun hareket ettirici özel tertibatlı araç kullanması gerektiğini gösteren uygun değerlendirmenin bulunması önemlidir.

Ayrıca sürücü belgesindeki kısıtlama ve özel tertibat kodlarının da rapordaki engel durumuyla uyumlu olması gerekir.

Sadece sürücü belgesinde özel tertibat kodunun bulunması her durumda tek başına ÖTV istisnası hakkı oluşturmaz.

Otomatik Vitesli Araç ÖTV Muafiyeti İçin Yeterli mi?

Bu konuda internette çok fazla yanlış bilgi bulunuyor.

Bir kişinin sağlık raporunda yalnızca “otomatik vitesli araç kullanabilir” yazması, her durumda otomatik olarak ÖTV istisnası hakkı doğurmaz.

Özellikle 20 Şubat 2019 sonrasında düzenlenen raporlarda kişinin engeli nedeniyle hareket ettirici aksamda özel tertibat ihtiyacının mevzuata uygun şekilde değerlendirilmesi gerekir.

Ancak engelin niteliğine göre otomatik vitesin özel tertibat kapsamında değerlendirilebildiği durumlar bulunmaktadır. Örneğin sol alt ekstremite engellerinde otomatik vites uygulaması açısından özel hükümler bulunmaktadır. Bu nedenle rapor, sürücü belgesi üzerindeki kodlar ve araç özellikleri birlikte değerlendirilmelidir

2026'nın En Önemli Yeniliği: %40 ve Üzeri Ortopedik Engeli Olup Ehliyet Alamayanlar

2026 yılında ÖTV istisnasında yapılan en önemli değişikliklerden biri budur.

Anayasa Mahkemesi, önceki düzenlemede %90'ın altında engel oranı bulunan kişilerden yalnızca aracı bizzat kullanabilecek durumda olanların istisnadan yararlanabilmesini eşitlik ve sosyal devlet ilkeleri açısından sorunlu bulmuştu.

Anayasa Mahkemesinin 22 Nisan 2025 tarihli E.2024/240, K.2025/100 sayılı kararının ardından yeni bir yasal düzenlemeye gidildi.

7577 sayılı Kanun ile ÖTV Kanunu'nun 7/2-c maddesi yeniden düzenlendi ve düzenleme 17 Nisan 2026 tarihinde yürürlüğe girdi.

Buna göre artık:

Engelli sağlık kurulu raporunda ortopedik engel oranı %40 veya üzerinde olan ve ortopedik engeli nedeniyle sürücü belgesi alamayacağına karar verilen kişiler de ÖTV istisnasından yararlanabiliyor.

22 Nisan 2026 tarihli 17 Seri No.lu Tebliğ ile uygulamanın ayrıntıları da açıklandı.

Bu düzenleme son derece önemlidir. Çünkü önceki sistemde bazı kişiler ağır ortopedik engelleri nedeniyle araç kullanamıyor, dolayısıyla özel tertibatlı aracı bizzat kullanma şartını yerine getiremedikleri için istisnadan yararlanamıyordu.

Yeni sistem bu gruptaki kişiler için ayrı bir hak oluşturdu.

Yeni Düzenlemede %40 Nasıl Hesaplanıyor?

Burada dikkat edilmesi gereken nokta toplam engel oranıyla ortopedik engel oranının aynı şey olmadığıdır.

Kişinin ortopedik engeli dışında başka hastalıkları da bulunuyorsa, toplam engel oranının %40'ı geçmesi tek başına yeterli değildir.

Örneğin kişinin toplam engel oranı %65 olabilir; ancak bunun yalnızca %20'lik bölümü ortopedik hastalıktan kaynaklanıyorsa yeni düzenlemedeki %40 ortopedik engel şartı sağlanmayabilir.

17 Seri No.lu Tebliğe göre kişinin birden fazla ortopedik engeli bulunuyorsa oranlar ilgili engellilik mevzuatındaki hesaplama yöntemine göre değerlendirilir. Rapordan ortopedik oran açıkça anlaşılamıyorsa vergi dairesi raporu düzenleyen hastaneden veya ilgili sağlık biriminden teyit isteyebilir.

Bu nedenle özellikle 2026'daki yeni düzenlemeden yararlanacak kişilerin raporlarında ortopedik engelin ve buna ilişkin oranın açık biçimde ortaya konulması büyük önem taşımaktadır.

Sürücü Belgesi Alamama Şartı Nasıl Belgelenecek?

Yeni düzenlemeden yararlanacak kişinin yalnızca ortopedik engelinin %40 veya üzerinde olması yeterli değildir.

Aynı zamanda bu ortopedik engeli nedeniyle sürücü belgesi alamayacağının da belirlenmiş olması gerekir.

Bu durum engelli sağlık kurulu raporunda yer alabilir. Engelli sağlık kurulu raporundan sürücü belgesi alamama durumu anlaşılamıyorsa, sürücü adayları ve sürücüler için düzenlenen sağlık raporundaki değerlendirme kullanılabilir.

Bu kişilerden engelli sürücü belgesi sahibi olmaları beklenmez; çünkü zaten yeni düzenlemenin amacı, ortopedik engeli nedeniyle sürücü belgesi alamayan kişilerin de sistemden yararlanabilmesini sağlamaktır.

2026'da Hangi Araçlar ÖTV İstisnasıyla Alınabilir?

2026 sisteminde artık yalnızca fiyat sınırına bakmak yeterli değildir.

İstisna kapsamındaki aracın aynı zamanda yerli katkı oranının en az %40 olması gerekmektedir.

Bu şart 2024 sonunda yapılan düzenlemelerle sisteme girmiş ve Cumhurbaşkanı Kararıyla istisna kapsamındaki araçlarda yerli katkı oranı en az %40 olarak belirlenmiştir.

Dolayısıyla ithal edilen her otomobil, fiyatı 2.873.900 TL'nin altında olsa bile artık ÖTV istisnasıyla satın alınamaz.

87.03 kapsamındaki binek otomobillerde 2026 için 2.873.900 TL fiyat sınırı bulunmaktadır ve motor hacmi açısından eski yıllardaki 1.600 cm³ sınırı artık genel kural değildir.

87.04 kapsamında eşya taşımaya mahsus van, panelvan, kamyonet ve benzeri araçlarda ise motor hacminin 2.800 cm³'ü aşmaması gerekir.

87.11 kapsamındaki motosikletlerde ise motor silindir hacmi bakımından bu şekilde bir üst sınır bulunmamaktadır.

%90 ve Üzeri Engelli Adına Alınan Aracı Kimler Kullanabilir?

Bu konuda da eski internet içerikleri yanıltıcı olabiliyor.

1 Ocak 2025'ten itibaren yürürlükte olan tescil düzenlemelerinde, özel tertibatı bulunmayan ve %90 veya üzeri engelli adına ÖTV istisnasıyla alınan araçların kullanımına ilişkin tescil kaydı oluşturulmaktadır.

Düzenlemeye göre araç sahibi engelli kişinin eşi, aynı il sınırlarında ikamet eden birinci derece kan ve kayın hısımları, kardeşleri, vasisi veya noter tarafından düzenlenen iş akdine bağlı çalışan sürücüler arasından en fazla iki kişi tescil kaydına işlenebilmektedir.

Bu nedenle özellikle yeni araç alımlarında “üçüncü dereceye kadar herkes kullanabilir” şeklindeki eski bilgilere dayanılmaması gerekir. Aracın ruhsat ve tescil kayıtlarındaki güncel kullanım şerhi esas alınmalıdır.

%90'ın Altında Olup Özel Tertibatla Araç Kullanan Kişinin Aracını Başkası Kullanabilir mi?

Aracın, %90'ın altında engelli olan kişinin bizzat kullanması amacıyla özel tertibatlandırılması durumunda temel kural aracın engelli kişi tarafından kullanılmasıdır.

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının güncel açıklamasında da bu araçların zorunlu haller dışında engelli araç sahibi tarafından bizzat kullanılması gerektiği belirtilmektedir.

Dolayısıyla özel tertibatlı bir aracın aile bireyleri tarafından normal bir otomobil gibi sürekli kullanılması ciddi vergi ve tescil sorunlarına yol açabilir.

2026'da ÖTV Muafiyetli Araç Kaç Yılda Bir Alınabilir?

En çok karıştırılan konulardan biri budur.

Eski düzenlemede süre 5 yıl iken, yapılan değişiklikle ÖTV istisnasından yeniden yararlanma süresi 10 yıla çıkarılmıştır.

2026 itibarıyla kural:

Her 10 yılda yalnızca bir araç için ÖTV istisnasından yararlanılabilir.

İlk ÖTV istisnalı aracın satın alındığı tarihten itibaren 10 yıl dolmadan aynı veya farklı kategoride ikinci bir araç ÖTV istisnasıyla alınamaz.

Buradaki çok önemli nokta şudur:

Aracın satılması, devredilmesi hatta gerekli ÖTV'nin sonradan ödenmiş olması dahi 10 yıllık yeni araç alma süresini ortadan kaldırmaz.

Örneğin 2026 yılında ÖTV istisnasıyla araç alan bir kişi, araç daha sonra satılmış olsa dahi normal şartlarda yeniden istisnalı araç almak için 10 yıllık sürenin dolmasını beklemek zorundadır.

ÖTV Muafiyetli Araç 5 Yıl Sonra Satılabilir mi?

Evet.

Burada 5 yıllık satış süresi ile 10 yıllık yeniden araç alma süresi birbirinden farklıdır.

İstisna kapsamında alınan araç, ilk iktisap tarihinden itibaren 5 yıl geçtikten sonra istisnadan yararlanamayan başka bir kişiye satıldığında, sırf bu satış nedeniyle eski ÖTV'nin ödenmesi aranmaz. Gelir İdaresi Başkanlığının güncel açıklaması da bu ayrımı açıkça ortaya koymaktadır.

Ancak aracın 5 yıl sonra ÖTV ödenmeden satılabilmesi, engelli kişinin hemen yeni bir ÖTV'siz araç alabileceği anlamına gelmez.

Yeni istisnalı araç için 10 yıllık süre geçerlidir.

Kısaca:

5 yıl = aracı ÖTV ödemeden üçüncü kişiye satabilme açısından önemli süre

10 yıl = yeniden ÖTV istisnalı araç alabilme süresi

Bu iki süre kesinlikle birbirine karıştırılmamalıdır.

Araç 5 Yıl Dolmadan Satılırsa Ne Olur?

ÖTV istisnasıyla alınan aracın ilk iktisap tarihinden itibaren 5 yıl geçmeden, istisnadan yararlanma hakkı bulunmayan bir kişiye satılması veya devredilmesi halinde ÖTV doğabilir.

Vergi, ilgili mevzuata göre hesaplanarak ödenmeden normal satış işleminin gerçekleştirilmesi mümkün olmayabilir.

Ancak araç, ÖTV istisnasından yararlanabilecek durumda olan başka bir engelli kişiye mevzuattaki şartlar sağlanarak devrediliyorsa farklı hükümler uygulanabilmektedir. Gelir İdaresi, istisnadan yararlanabilecek başka bir malul veya engelliye yapılan satış veya devirde ÖTV aranmayabileceğini belirtmektedir.

Araç Kaza Yaparsa veya Hurdaya Çıkarsa 10 Yıl Beklemek Gerekir mi?

Her durumda değil.

İstisna kapsamında alınan aracın 10 yıllık süre dolmadan deprem, heyelan, sel, yangın veya kaza nedeniyle kullanılamaz hale gelmesi ve usulüne uygun şekilde hurdaya çıkarılması halinde, kişi 10 yıllık sürenin dolmasını beklemeden yeniden ÖTV istisnalı araç alabilir.

Ancak aracın sadece ağır hasarlı olması yeterli değildir.

Aracın kullanılamaz hale geldiğinin ekspertiz raporu ile belgelenmesi ve tescil kaydında mevzuata uygun şekilde hurdaya çıkarılması gerekir.

Engelli Kişi Vefat Ederse Araca Ne Olur?

ÖTV istisnasıyla satın alınmış aracın sahibi engelli kişinin vefat etmesi durumunda araç mirasçılara geçebilir.

İlk iktisabında ÖTV istisnası uygulanan aracın veraset yoluyla mirasçılara intikali sırasında ÖTV aranmaz.

Ancak araç henüz 5 yıllık süre dolmadan istisnadan yararlanamayacak üçüncü bir kişiye satılacaksa ayrıca ÖTV açısından değerlendirme yapılması gerekir.

Gelir İdaresi Başkanlığının güncel açıklamasına göre araç bütün mirasçılara veraset yoluyla intikal ettiğinde ÖTV aranmaz; ancak miras hisselerinin daha sonra tek kişide toplanması veya aracın üçüncü kişiye satılması gibi durumlarda mirasın yapısına ve 5 yıllık sürenin dolup dolmadığına göre farklı sonuçlar ortaya çıkabilir.

ÖTV Muafiyetli Araçlarda MTV Ödenir mi?

Şartları taşıyan engelli araçları için Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) istisnası da bulunmaktadır.

Engellilik oranı %90 veya üzerinde olan kişilerin kendi adlarına kayıt ve tescil edilmiş araçlarında özel tertibat şartı aranmaksızın MTV istisnası uygulanabilir.

%90'ın altında olanlarda ise genel olarak aracın kişinin engeline uygun özel tertibatlı olması gerekir.

Sadece sol alt ekstremite engeli bulunan kişilerin otomatik vitesli araçları açısından özel düzenleme bulunmaktadır ve başkaca özel tertibat yapılmadan MTV istisnası uygulanması mümkün olabilmektedir.

ÖTV istisnasıyla araç satın alınmış olması halinde MTV istisnası için ilgili bildirim formu ile vergi dairesine başvuru yapılabilir.

ÖTV'siz Alınan Araçta KDV de Ödenmiyor mu?

Hayır.

ÖTV istisnası ile KDV istisnası aynı şey değildir.

Engelli bireylerin kullanımı için özel olarak üretilmiş bazı araç-gereçler ve yardımcı cihazlar KDV istisnasına tabi olabilse de binek otomobil bu kapsamda değildir.

Dolayısıyla engelli bireyin ÖTV istisnasıyla araç alması, otomobil satışındaki KDV'nin de kaldırıldığı anlamına gelmez. Gelir İdaresi Başkanlığı, binek otomobili ve diğer nakil vasıtalarının engellilere yönelik KDV istisnasındaki özel araç-gereç kapsamında olmadığını açıkça belirtmektedir.

2026'da Yurt Dışından Engelli Aracı İthalinde Yeni Uygulama

Yurt içinden bayiden ÖTV istisnasıyla araç satın alınması ile yurt dışından özel tertibatlı engelli aracı ithal edilmesi birbirinden farklı işlemlerdir.

2026 yılında ithalat tarafında da önemli bir dijital değişiklik yapıldı.

Ticaret Bakanlığı, özel tertibatlı araç ithalatında kullanılan Engelli Araç İthal Sistemi (EAİS) kapsamında randevu sistemini devreye aldı.

Bakanlığın 21 Temmuz 2026 tarihli duyurusuna göre sistem Eylül 2026 itibarıyla kullanılmaya başlandı. Başvuru sahipleri e-Devlet üzerinden komisyon değerlendirmesi için uygun tarih ve saat seçebiliyor.

Bu düzenleme Türkiye'deki bayiden yapılan normal ÖTV istisnalı sıfır araç alımından farklıdır; yurt dışından özel tertibatlı araç ithal edecek kişileri ilgilendirir.

ÖTV İstisnası İçin Sağlık Raporunda Nelere Dikkat Edilmeli?

ÖTV istisnasında en fazla sorun yaşanan alanlardan biri sağlık kurulu raporudur.

%90 ve üzerindeki kişiler açısından temel olarak rapordaki engellilik oranı önem taşırken, %90'ın altında ve aracı kendisi kullanacak kişiler açısından yalnızca oran yeterli değildir. Engel durumunun hareket ettirici özel tertibat gerektirdiğinin rapordan anlaşılması gerekir.

2026'da getirilen yeni sistemden yararlanarak araç kullanamayacak ortopedik engelliler açısından ise raporda ortopedik engel oranının en az %40 olması ve kişinin bu ortopedik engeli nedeniyle sürücü belgesi alamayacağının ortaya konulması gerekir.

Dolayısıyla hastaneden alınan her %40 veya üzeri engelli raporu otomatik olarak ÖTV istisnası sağlamaz.

 

Sık Sorulan Sorular

%40 engelli raporum var. ÖTV'siz otomobil alabilir miyim?

Yalnızca %40 oranında engelli raporunun bulunması yeterli değildir. Engel türü ve aracın kullanım şekli önemlidir. Ancak 2026'daki yeni düzenlemeyle ortopedik engel oranı %40 veya üzerinde olup bu ortopedik engeli nedeniyle sürücü belgesi alamayan kişiler de istisna kapsamına alınmıştır.

%90 engelli raporunda özel tertibat gerekli mi?

Genel uygulamada hayır. %90 ve üzerindeki engelliler için binek otomobil alımında kişinin aracı bizzat kullanması veya araca hareket ettirici özel tertibat yaptırılması şartı aranmaz.

2026 ÖTV muafiyetli araç limiti ne kadar?

Binek otomobil ve 87.03 kapsamındaki ilgili taşıtlar açısından 2026 yılı için vergiler dahil sınır 2.873.900 TL'dir.

Her marka otomobil alınabilir mi?

Hayır. 2026 itibarıyla aracın yerli katkı oranının en az %40 olması gerekir. Ayrıca araç türüne göre fiyat ve motor hacmi şartlarının da sağlanması gerekir.

Aracı 5 yıl sonra satabilir miyim?

Evet. İlk iktisaptan itibaren 5 yıl geçtikten sonra satışta kural olarak ilk alımdaki ÖTV geri istenmez. Ancak yeni bir ÖTV istisnalı araç almak için 10 yıllık sürenin dolması gerekir.

Aracı 5 yılda satarsam yeni araç alabilir miyim?

Hayır. Satış süresi ile yeniden araç alma süresi farklıdır. 5 yıl dolduktan sonra aracın satılabilmesi, 10 yıl dolmadan yeniden ÖTV istisnalı araç alınabileceği anlamına gelmez.

Aracı satıp ÖTV'sini ödersem 10 yıl beklemek zorunda mıyım?

Kural olarak evet. Aracın ÖTV'si sonradan ödenmiş veya araç satılmış olsa bile 10 yıllık istisna süresi ilk aracın iktisap tarihinden itibaren hesaplanır.

Engelli araçlarında MTV ödenir mi?

Şartların karşılanması halinde MTV istisnasından da yararlanılabilir. Bunun için ilgili vergi dairesindeki MTV istisnası işlemlerinin tamamlanması gerekir.

Not: Bu içerik 22 Eylül 2026 tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan düzenlemeler ve Gelir İdaresi Başkanlığı ile ilgili kamu kurumlarının güncel açıklamaları esas alınarak bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Araç satın alma işleminden önce kişinin kendi sağlık raporu ve seçilecek araç özelinde güncel vergi dairesi ve tescil uygulamasının kontrol edilmesi önerilir.

HAZIRLAYAN:SOSYAL GÜVENLİK UZMANI /ARİF ERTÜRK